Blog của ts Nguyễn Văn Hoa Thap Duong Bac Ninh Viet Nam-Nhà thơ Dịch giả thơ tiếng Đức , trong đó có bi kịch Faust von Johann Wolfgang von Goethe 1749-1832 với 52 chú thích cùng 12.110 câu song ngữ Việt Đức trên blog ts nguyen van hoa
Thứ Sáu, 17 tháng 1, 2025
Đăng ký:
Đăng Nhận xét (Atom)

NGUYỄN VĂN HOA giới thiệu
Trả lờiXóaKhảo dị chuyện cổ tích Việt Đức
( ví dụ Tám Cám và Lọ Lem)
1 / Đặt vấn đề
Trước một tuần bảo vệ Luận án tiến sỹ ở Đức , tôi hoang mang vô cùng , hồ sơ bài vở hoàn thiện cả rồi. Cảm giác như cá nằm trên thớt.
Học tiếng Đức ở Đại học ngoại ngữ Hà Nội , thày cô người Đức dậy và chấm thi , căng thẳng , cũng qua.
Rồi học tiếng Đức ở Herder Institut Leipzig , giáo viên 100% người Đức, càng khó khăn , rồi cũng qua.
Hôm nhận giấy hẹn về trường gắp giáo sư hướng dẫn khoa học Luận án tiến sỹ , hồi hộp , thao thức mất ngủ.
Rồi đánh vật viết sửa bài bằng tiếng Đức , chương 1 qua , chương 2 qua và chương 3 hóc hiểm cũng qua . Hai giáo sư hướng dẫn xác nhận đồng ý cho bảo vệ .
Vui mừng và lo âu trộn lẫn.
Bảo vệ mà thất bại thì biết ăn nói thế nào với Sứ quán và Bộ Đại học , nói gì với gia đình bè bạn người thân.
Một tuần chờ đợi , tôi chọn đọc truyện cổ tích tiếng Đức của 2 anh em Grimm. Mục đích đer giết thời gian nhậy cảm , học tư duy Đức từ cổ tích , học cách đối thoại ...
Và cái gì đến phải đến ,ngày 27- Kỷ niệm khó quên
1987 tôi đã thành công trong buổi bảo vệ Luận án của mình.
1990 nước Đức thống nhất.
Ta và Trung Quốc bình thường quan hệ.
Thơi gian trôi tôi dịch Thơ Đức và 12.110 dòng bi kịch Faust của Gơt( ( Johaan Wolfgang von Goethe 1749 1832).
Nhưng cổ tích vấn ám ảnh tôi.
2 /Chuyện cổ tích Grimm
Hữu Ngọc ( quê Bắc Ninh) và Lương Văn Hông( quê Hải Dương ) đã dịch và in giấy chuyện cổ tích Grimm Đức.
Trong bài này tôi khảo dị chuyện Lọ Lem với rấm Cám , tôi đã đọc bản dịch của 2 cụ lão thành uyên thâm khả kính này.
Còn Tấm Cám tôi theo trí nhớ lời Mẹ tôi kể ( mẹ tôi hưởng dương 100 tuổi và hưởng âm 15 năm ( 1911- 2025 ).
3/ Giống nhau Tấm Cám và Lọ Lem
3.1 /Ông bố đều vợ 1 chết , lấy vợ 2.
3.2 /Bà vợ 2 đều ác , thiên vị.
3.3/ Con vợ 1 đều là con gái.
3.4/ Con vợ 2 đều là con gái.
3.5/ Bố bất lực không bảo vệ con vợ 1.
3.6 Con vợ 1 đều bị đầy ải , miệt thị, tranh công
3.7 Con vợ 1 đều có "nhân vật siêu nhiên" giúp đỡ khi gặp khó khăn hoạn nạn ví dụ đi hội thở giầy
3.8 / Tấm và Lọ Lem đều có con chim đồng hành , vạch mặt sự tàn ác giả dối của con vợ 2
3.9 / Cái ác đều bị trừng trị, mẹ con vợ 2 bị quả báo.
3.10 / Đều được chim giúp phân loại thóc gạo(( Tấm Cám ) và đậu với tro bếp ( Lọ Lem)
3.11/Tấm và Lọ Lem được hạnh phúc , lấy chông có địa vị cao sang.
3.12/ Hoàng tử đều đẹp trai cao sang , mẫu người mà nhiều cô gái háo hức mơ ước.
4 Sự khác nhau
4.1 Trong Lọ Lem thì vợ 2 có 2 con gái , như vậy Lọ Lem bị chèn ép gấp 2 lần Tấm , đúng là :" 2 đánh 1 không chột cũng què".
4.2 Trong Lọ Lem, chim mổ mù mắt 2 con gái vợ 2.
4.3 Trong Lọ Lem 2 con gái của vợ 2 đều phải đẽo chân máu chảy dòng dòng để thử giầy, máu chảy , chim mách hoàng tử , nên bị lộ.
4.4 / Tấm có con cá bống là bạn.
4.5/ Lọ Lem luôn ra gốc cây bên mộ mẹ khóc than thân trách phận, và được cây thần ( Lọ Lem trông bên mộ mẹ ), giúp đỡ trang phục đi lễ hội.
4.6/ Tấm có ông Bụt che chở.
4.7/ Tấm tàng hình trong quả thị
4.8/ Tấm phải mò cua bắt ốc , chăn trâu ở đồng xa.
4.9 / Tấm cám có cây xoan đào , Lọ Lem có cây dẻ.
4.10/ Tấm phải trèo cau ( chi tiết nay vô lý, Tấm có thể sai lính thay mình trèo hái cau ).
5 Kết Luận
Theo tôi tuy Đức và Việt xa nhau , ngày xưa giao thoa văn hóa rất khó.
Lý giải người đàn ông hóa vợ thì nước nào cũng có , bi kịch "con anh ,con tôi ,con chúng ta " , phải xẩy ra. Bi kịch gia đình ở đâu cũng có.
Chuyện Tấm Cám và Lọ Lem đều có thông điệp giống nhau :
A/ "Cái ác , giả dối, phải bị lột trần và trừng trị" ,
B/ " Người yếu thế trong xã hội ( mồ côi mẹ ) dù bị đầy đọa, dù chịu lam lũ thiệt thòi , cuối cùng được bù đắp , có hậu , sống hạnh phúc giàu sang sung sướng.
Tôi yêu Tấm & Lọ Lem.
Tội nghiệp cho dì ghẻ và Cám cùng 2 con gái của vợ 2 trong Lọ Lem. Họ ích kỷ tham lam độc ác .
Đáng trách ông bố hóa vợ bị vợ 2 chèn ép
Tôi yêu chuyện cổ tích Việt Nam của Nguyễn Đổng Chi và cổ tích Đức của 2 anh em Grimm.
Văn nghệ dân gian truyền khẩu, nay có mang càng bảo lưu và lan truyền rộng rãi , mãi mãi
*/*
---
Kỷ niệm rất vui Đội bóng đá Việt Nam vô đich Đông Nam Á 2025.
Khảo cứu bia đá làng tôi
XóaLàng tôi thuộc nam phần Bắc Ninh , cận kề Lục Đầu Giang ( sông Thái Bình, Sông Kinh Thày, sông Đuống, sông Cầu , Sông Thương , Sông Lục Nam ).
Đình , chùa , lăng , các nhà thờ họ có nhiều bia đá Hán Nôm.
Giợi hạn bài này , xin phép giới thiệu
"Cỗ cúng lễ làng Tháp dương"
1/
-Ngày mồng Ba tết Nguyên đán và đên Giao Thừa hằng năm Văn Hội sẽ luân phiên theo thứ bậc sửa mỗi lễ gồm : Mỗi lễ gồm oản trắng , chuối tiêu mỗi thứ một cân, rượu ngon một chai; 36 miếng trầu cau đến lễ tại Đình
2/
-Ngày mồng 6 tháng giêng tại Đình hằng năm mở lễ khánh hạ hưởng ẩm lần lượt thay nhau :
Oản trắng 4 cân
chuối tiêu 4 nải
36 miếng trầu
1 chai rượu ngon
Đèn hương đủ dùng
3/
Lễ nhập tịch tháng ba:
4 cân oản chay
16 cân chuối tiêu
2 cân thịt lợn( trừ lòng thủ)
2 mâm xôi gà
12 chai rượu
200 miếng trầu
4/
-Tế xuân , tế cơm mới , lễ tháng Chạp tại Đình :
60 miếng trầu
1 chai rượu
hường dầu đủ dùng
5/
+Lễ 50 tuổi (6-1) :
- 100 miếng trầu
6/
+Lễ 55 tuổi:
- 1 cân lễ mặn ( trừ lòng thủ)
- 4 cân xôi 4 nải chuối
- trầu rượu, cơm đủ dùng đem đén Đình: 3 người một cỗ.
6/
60 tuổi :
- 2 cân lễ mặn ( trừ lòng thủ)
- 2 cân xôi
- 2 nải chuối
- 100 quả cau
- 12 chải rượu đến Đình bái yết
- +70-80 -90 tuổi lễ khao không câu thúc.
7_
- + Tạ Thế :
24 miếng trầu có lời với lệnh viên mời các chữ dịch tới nhà tang gia cắt cử dịch phu./Biện 1,5 m vải trắng , 30 văn tiền/ mỗi người ;3 mạch tiền cho mỗi người khiêng quan tài , đào huyệt và 4-6 ngưòi / cỗ : bánh dày , uống rượu.Nhưng Người làm thay dịch phu ngồi riêng. Cỗ cúng tiên sư 1 quan tiền. Cỗ ngồi 3 người quan viên hành lễ /một cỗ. Thủ lợn đem biếu mà không được biệt đãi.
8/
Nhập tịch tháng Ba :
1 cân oản chay
1 nải chuối lễ Đình
cân oản chay
1 nải chuối lễ Đình
nếu tiểu tiệc :
4 cân oản chay
4 nải chuối để biếu các vị hành lễ
9 ví dụ
Giỗ hậu Nguyễn Đình Trụ 19-8 tại chùa làng Tháp Dương :
1 mâm xôi
1 con gà
1 chai rượu
100 vàng bạc
Đèn hương, trầu cau đủ dùng
V.v...
*
* *
Kết luận
Đọc lại hương ước xưa làng tôi, đón xuân Ất Tỵ , lòng xiết bao lưu luyến . Vì lệ xưa , nay đã đổi mới.
Trên đây là một số Hương ước làng tôi.
Bài sau tôi sẽ viết tiếp nội dung bia khắc đá làng tôi. Đình và nhà thờ họ đã được công nhận là di tích lịch sử văn hóa ./.
----,
Kỷ niệm Tết Ất Tỵ 2025 nvh